วิสัยทัศน์ระยะยาว "30@30": ทำความเข้าใจถึงความเป็นไปได้และความท้าทายในการบรรลุเป้าหมายการมีส่วนแบ่งการผลิตทั่วโลก 30% ภายในปี 2030

วิสัยทัศน์ "30@30" ของรัฐบาลไทยนั้นทะเยอทะยาน โดยตั้งเป้าหมายให้รถยนต์ไร้ไอเสีย (ZEV) มีสัดส่วนร้อยละ 30 ของการผลิตรถยนต์ทั้งหมดในประเทศภายในปี 2030 โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ต้องมีการผลิตรถยนต์ไร้ไอเสียปีละ 725,000 คัน รถจักรยานยนต์ไฟฟ้า 675,000 คัน และรถโดยสารไฟฟ้า 34,000 คัน

ความเป็นไปได้: มีสัญญาณเชิงบวกปรากฏขึ้น ความคืบหน้าในปัจจุบันน่าชื่นชม ในปี 2024 การผลิตรถยนต์ไฟฟ้าแบตเตอรี่ (BEV) ของไทยเพิ่มขึ้นมากกว่า 58 เท่าเมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า ด้วยแรงผลักดันจากนโยบายส่งเสริม (EV3.0 และ 3.5) ผู้ผลิตรถยนต์รายใหญ่ของจีนได้เริ่มการผลิตในประเทศไทย โดยคนไทยคิดเป็นร้อยละ 85-95 ของพนักงานเกือบ 10,000 คนที่ทำงานในแบรนด์ต่างๆ เช่น BYD การก่อสร้างเครือข่ายสถานีชาร์จก็เกินความคาดหมายเช่นกัน โดยจำนวนสถานีชาร์จ DC ได้เกินเป้าหมายปี 2025 ไปแล้วถึง 40%

ความท้าทาย: อุปสรรคเชิงโครงสร้างยังคงอยู่

อย่างไรก็ตาม ความท้าทายก็รุนแรงไม่แพ้กัน ประการแรก การใช้งานรถจักรยานยนต์ไฟฟ้ายังล้าหลังอย่างมาก โดยคิดเป็นเพียง 0.0069% ของรถจักรยานยนต์ที่จดทะเบียนใหม่ ซึ่งยังห่างไกลจากรถยนต์ไฟฟ้า อุปสรรคสำคัญ ได้แก่ การขาดมาตรฐานที่เป็นเอกภาพสำหรับอินเทอร์เฟซแบตเตอรี่ในทุกยี่ห้อ ส่งผลให้เครือข่ายการเปลี่ยนแบตเตอรี่กระจัดกระจาย สถานีชาร์จสาธารณะยังคงกระจุกตัวอยู่ในเมืองใหญ่ เช่น กรุงเทพฯ และขาดแคลนอย่างมากในจังหวัดอื่นๆ และผู้บริโภคมีความกังวลเกี่ยวกับอายุการใช้งานของแบตเตอรี่ ค่าบำรุงรักษา และความน่าเชื่อถือภายใต้อุณหภูมิสูงและฝนตกหนัก

ที่น่าชื่นชมคือ แบรนด์ท้องถิ่นอย่างไทยฮอนด้าทำผลงานได้อย่างยอดเยี่ยม โดยครองตำแหน่งถึง 8 ใน 10 อันดับแรกของยอดขายรถจักรยานยนต์ไฟฟ้า หากปัญหาเรื่องมาตรฐานโครงสร้างพื้นฐานได้รับการแก้ไข โครงการ "30@30" ยังคงมีศักยภาพที่จะเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนการเติบโตทางเศรษฐกิจของประเทศไทย